امامزاده عقيل بيجار : اين امامزاده در شهر حسنآباد ياسوكند از توابع شهرستان بيجار قرار دارد .امامزاده عقيل يكي از قديميترين آثار معماري استان كردستان در دوره اسلامي است. اين بنا احتمالاً مربوط به دوره سلجوقي باشد كه در يك محوطه قديمي وسيع قرارگرفته است. آثار سفالينه هاي آن مربوط به د وره سلجوقي و ايلخاني است. پلان امام زاده مربع شكل ا ست. ا بعاد فضاي داخلي آن 6*5/6 متر است. در هر يك از اضلاع بنا طاق نما و در گوشه ها پيل پايه هايي به شكل دايره تعبيه شدهاست. از مشخصات معماري بارز آن آجركاري پركار با طرحها و نوشته هاي مختلف است. كه عبارت (بسمله) از آن خوانده شده، در داخل ساختمان تزئينات گچبري جالبي وجود دارد و همچنين كتيبه هايي به خط كوفي در آن نوشته شده است كه حاوي آيات قرآني و همچنين احتمالا زمان احداث ساختمان باشد. گنبد آن تخريب شده است و اما نوع معماري و تزئينات وابسته آن تاريخ احداث بنا را در زمان سلجوقي و تداوم استفاده در زمان ايلخانان را نشان ميدهد. ساختمان امامزاده قابل مقايسه با امامزاده باكندي و بقعه پير در تاكستان است بويژه بقعه پير در تاكستان از نظر نماد تزئينات شبيه به هم هستند اين بنا را مي توان در شمار مهمترين بناهاي دوره سلجوقي در ايران محسوب نمود.
امامزاده پير عمر : اين بقعه در ضلع جنوبي خيابان امام خميني در مجاورت قلعه حكومتي سنه دژ قديم قرار گرفته است. اين مجموعه شامل مقبره .مسجد.فضاهاي مجاور و مكان دفن خانواده هاي سنندجي است . بناي اصلي مقبره در زمان سليمان خان اردلان در سال 1040 هجري قمري ساخته شده و در دوره هاي بعد در زمان خان پاشاي بابان، ميرزا صادق خان مستوفي باشي كردستان پسر مرحوم ميرزارضاي وزير، محمد ابراهيم خان نوري نظام الدوله و .........توسعه يافته است.
بناي امامزاده داراي ساختماني است كه از سه فضاي گنبددار تشكيل گرديده است و از دو قسمت آن بعنوان زيارتگاه و از قسمت ديگر بعنوان مسجد استفاده ميشود از جمله عناصر تزئيني آن ميتوان به تزئينات آجري ، گچبري، آينه كاري و اروسيهاي زيبا و همچنين خط بنايي حاشيه گنبد اشاره كرد در باب شجره اين امامزاده گويند وي پسر بلافصل حضرت علي (ع) است و نام ايشان را سيد عبدالصمد ذكر نموده اند و چون مدفنش در بلاد اهل تسنن اتفاق افتاده اور را پيرعمر مي خوانند.
.JPG)
- امامزاده هاجر خاتون : در خيابان صلاح الدين ايوبي در محله قديمي سرتپوله شهر سنندج واقع شده است. مجموعه شامل سه حياط با فضاهاي مقبره . مسجد و محل تدفين مشايخ و بزرگان سنندج است گچبريهاي زيبا و و نقوش گل و گياه كار استادان و هنرمندان در قسمت مقبره مشايخ استفاده شده است و از اهم ويژگيهاي آن بشمار ميرود. ضمناً حجرههايي در كنار مسجد جهت آموزش طلاب علوم ديني ساخته شده است. در پايان استفاده از معماري سبك كردستاني در ايجاد ايوان ستوندار به سمت جنوبي ويژگي ديگر بنا است. اين امامزاده شريفه براساس روايات موجود خواهر امام رضا است كه در سفر آن بزرگوار به خراسان در بلوكات كردستان فوت نموده و در اين مكان مدفن است گويند ((الله يعقوب)) نامي به آباداني و ايجاد فضاهاي بيشتر مقبره هاجره خاتون همت گماشت و مسجدي بنام ايشان در كنار مقبره بنياد نهاده بعدها مرحوم عارف شيخ شكرالله شهبازي مشهور به شهباز سنه به بازساز ي،تعمير و توسعه امامزاده اقدام نموده و موقوفاتي را براي اين مموعه در نظر گرفته است.
امامزاده طاقه گوره : اين مجموعه در خيابان شهدا محله جورآباد شهر سنندج واقع شده است .اين بقعه شامل دو بخش امامزاده و مسجد و يك حياط با مدخل ورودي در ضلع شمالي است . ساختمان امامزاده با دو گنبد عرقچين مسقف گرديدهاست. در طرفين بناي مسجد دو رديف پله مارپيچي به حجره هاي كوچكي منتهي ميگردند تعبيه شده است. علاوه بر فضاهاي فوق سرويسهاي بهداشتي و اطاقهايي با كاربريهاي متفاوت وجود دارد از جمله عوامل تزئيني بنا مي توان اجراي طاقنماهاي آجري با قوسهاي نيم دايره ،نعل اسبي، بافته خفته و راسته و .....اشاره نمود با توجه به نوع معماري موجود بنا احتمالا در دوره قاجار ساخته شده است. مسجد بقعه نيز داراي شبستاني با چهار ستون چوبي سبك مساجد منطقه كردستان است.
مقبره و تپه شرف الملك: اين بنا در انتهاي خيابان كشاورز و در منتهي اليه شهر واقع شده است در ساختمان قديمي به صورت منفرد بر روي تپه اي كه گورستان است قرار دارد كه يكي از آنها مربوط به علي اكبرخان شرف الملك پسر مرحوم محمد صادق خان پسر امانالله خان بزرگ يكي از واليان كردستان بوده است اين بنا به صورت يك مكعب ساده است كه گنبدي بر فراز آن قرار دارد اين مقبره به مقبره شيخ محمود نودشه اي نيز معروف است داراي مدخل ورودي از ضلع شرقي است كه برخي از خانواده هاي اردلان نيز در دفن شده اند و صرفا روزهاي جمعه برابر ذكر اديعه و قرائت قرآن باز است .زمان ساخت احتمالاً مربوط به دوره قاجار است.
مقبره شيخ محمد تقي غياثي : در حدود 50 سال گذشته ساخته شده است و مربوط به يكي از عرفا اواخر عصر قاجار بنام شيخ محمد تقي غياثي است اين ساختمان هم پلان مربع شكل دارد و گنبدي بر به فراز آن قرار گرفته است تمام سقف گنبد از داخل به روش بسيار زيبايي آينه كاري شده است در اين ساختمان در روزهاي پنج شنبه و جمعه ادعيه و قرائت قرآن برگزار مي شود.
بقعه پير خضر : در روستاي پيرخضر در 2 كيلومتر غرب شهر بيجار بقعهاي بنام پيرخضر قرار دارد. اين بنا داراي پلان 4ضلعي است و گنبدي شلجمي بر فراز آن قرار گرفته است. ساختمان با سنگ لاشه اي و آجر خشت و سنگهاي حجاري شده ساخته شده است و مدفن يكي از عرفا و سادات منطقه بيجار اسن كه به پير حضر معروف است. سنگ نبشتهاي قديمي برروي قبر آن وجود دارد و متاسفانه تاريخ آن مشخص نيست اما نوع خط حاكي از قدمت ساختمان در دوره صفوي كه در دورههاي قاجار تغييرات و مرمتهايي در آن انجام شده است و در سال 1378 بوسيله ميراث فرهنگي كردستان به طور كامل مرمت گرديده است.
مقبره شيداي نازار در كوه شيدا: اين بناي تاريخي برروي كوهي بنام كوه شيدا در ضلع شمال شرقي روستاي ظفرآباداز توابع شهرستان قروه در فاصله 25 كيلومتري شهر دهگلان قرار دارد بناي مقبره در بلندترين نقطه كوه شيدا واقع شده است كه از هر جهت قابل روئيت است اين بنا داراي پلان مربع است. حدود 9 متر ارتفاع دارد و از آجرهاي قرمز رنگ به ابعاد 5*22*22 سانتي متر و قوسهاي سلجوقي ايلخاني ساخته شده است. البته تاريخ احداث ساختمان بطور دقيق مشخص نيست ساختمان داراي مدخلي روي به شرق است. فضاي داخلي شامل گچگاري و طاقچه هاي اطراف داخل آن و قوسهاي پاتو و شبدري و وجود گچ زبره حاصل ابتكار استادكاران آن دوره است در كتاب تحفه ناصري آمده در اين بنا سبحانوردي خان جد امانالله خان بزرگ والي كردستان معاصرنادرافشار مدفون شده است. اين ساختمان يادآور ساختمان هاي پيش از اسلام است كه همانند چهار طاقيهاي قديمي است. اين شيدا را شيداي نازار هم ميگويند. تاريخ احتمالي تعمير و مرمت مقبره شيدا احتمالاً سال 1167 هجري باشد كه فرد فوقالاشاره را در مقبره دفن كردهاند.
بقعه بابا گرگر : (امامزاده سيد جمال الدين ) اين بقعه در روستايي به نام باباگرگر و در شهرستان قروه واقع شده است اين بقعه امامزاده اي كه به سيد جمالالدين بن موسيالرضا شهرت دارد و به (باوهگرگر) مشهور است. بناي مقبره برروي صخره اي سنگي حاصل از آبها و گاز هاي معدني ساخته شده كه ورودي آن از ديوار چيني حاصل از خشت و قلوه و پوشش چوبي ساخته شده پوشش اطاق مقبره گنبدي شلجمي دارد ، در ساخت گنبد از سنگهاي لاشه اي محلي برروي پايه هاي خشتي و سنگي استفاده شده است در كل تزئينات خاصي در اين بقعه بكار نرفته است و مردم منطقه به اين بقعه شريفه اعتقاد وافري دارند و سنگي به شكل اژدهاست نقل قولهاي مختلفي شده است. تاريخ دقيق ساختمان بقعه مشخص نيست ولي به نظر ميرسد كه به قدمت پيش از دوره قاجار توسط معماران محلي ايجاد شدهباشد. در اين محل چشمه هاي آهك ساز فراوان ، برجستگيهايي را بوجود آورده كه مشهورترين آنها اژدها نام دارد اين پديده در حدود 300 متر طول و 5 متر ارتفاع و پهنايي بين 4 تا 7 متر دارد.
امامزاده پير محمد : اين بقعه در ميدان نبوت شهر سنندج بر بالاي تپه و گورستان قديمي پير محمد واقع شده است اين بنا محل دفن امامزاده محمد بن يحيي مشهور به پير محمد فرزند پير عمر است وي از اولين ساداتي هستند كه در اين منطقه سكونت اختيار نموده اند..
از امامزادههاي ديگر استان ميتوان به بقعه پير عكاشه در شهرستان كامياران و همچنين مقبره پيرشاليار در هورامان، مقبره شيخفاضل گروسي در شهربيجار، شيخ عباس كومايين در كامياران نام برد كه هريك از آنها زوار خاصي دارند و در پايان لازم است از بقعه شيخ نجمالدين نقشبندي در روستاي امروله از شهرستان سنندج نام برد كه متعلق به يكي از مشايخ طريقت نقشبندي است. بنا داراي يك فضاي مربع با تراسي ستوندار چوبي است كه با سنگ و آجر ساخته شده و مربوط به دوره قاجار است.
|
.jpg){kind=small}
